انواع فتوسل آسانسور | معرفی کامل فتوسل‌ های آسانسور و کاربرد آن‌ها

انواع فتوسل آسانسور: فتوسل آسانسور یکی از مهم‌ ترین اجزای ایمنی سیستم درب آسانسور است که وظیفه اصلی آن تشخیص مانع و جلوگیری از بسته شدن درب روی مسافران می‌باشد. وجود یک فتوسل استاندارد می‌تواند تا حد زیادی ایمنی آسانسور را افزایش داده و از بسیاری از حوادث خطرناک جلوگیری کند. در این مقاله به‌طور کامل با انواع فتوسل آسانسور، نحوه عملکرد، تفاوت مدل‌ ها، مزایا، نکات خرید و بهترین برند ها آشنا می‌ شوید.

فتوسل آسانسور چیست و چگونه کار می‌کند؟

فتوسل آسانسور (Elevator Light Curtain) در واقع یک سنسور نوری مادون‌ قرمز است که روی لبه‌ های درب نصب می‌شود. این سنسور دارای یک فرستنده (TX) و یک گیرنده (RX) است. فرستنده چندین شعاع نوری به سمت گیرنده ارسال می‌کند.

✔ وقتی جسمی از جلوی این شعاع‌ ها عبور کند، نور قطع می‌شود و سیستم بلافاصله از بسته شدن درب جلوگیری می‌کند.
✔ اگر مسیر خالی باشد، درب بدون مشکل بسته می‌شود.

این حسگر‌ ها به قدری دقیق‌ اند که حتی عبور اشیای کوچک مثل کیف، چرخ کالسکه، عصا یا دست کودک را نیز تشخیص می‌دهند.

چرا فتوسل آسانسور اهمیت دارد؟

وجود فتوسل استاندارد باعث:

• جلوگیری از برخورد درب با افراد

• کاهش خرابی اپراتور و موتور درب

• افزایش عمر ریل و لولا ها

• افزایش سرعت و ایمنی باز و بسته شدن درب

• جلوگیری از گیر کردن اشیاء در لابلای درب

از این رو امروزه تمام آسانسور های استاندارد به فتوسل تجهیز می‌شوند.

انواع فتوسل آسانسور

فتوسل‌های آسانسور از نظر ساختار، تعداد شعاع، نوع عملکرد و تکنولوژی ساخت به چند گروه اصلی تقسیم می‌شوند:

1. فتوسل نقطه‌ ای (Point Sensor)

فتوسل نقطه‌ ای قدیمی‌ ترین و ساده‌ ترین نوع فتوسل است.

مشخصات

• دارای یک شعاع نور مادون‌ قرمز

• عملکرد متوسط

• نصب ساده و قیمت اقتصادی

• پوشش محدود و احتمال تشخیص ضعیف اشیای کوچک

کاربرد

• آسانسورهای قدیمی

• ساختمان‌های کم‌تردد

عیب اصلی

در صورتی که شیء کوچک‌تر از ارتفاع شعاع باشد، ممکن است آن را تشخیص ندهد.

2. فتوسل خطی (Curtain Sensor)

فتوسل خطی یا فتوسل پرده‌ای، رایج‌ترین و استانداردترین نوع سنسور برای آسانسورهای امروزی است.

مشخصات

• دارای چندین خط شعاع مادون‌قرمز

• معمولاً بین 24 تا 174 نقطه نوری

• ایجاد یک پرده نوری کامل جلوی درب

• حساسیت بسیار بالا

• تشخیص اجسام کوچک و سریع

مزایا

✔ بالاترین سطح ایمنی
✔ مناسب ساختمان‌های پرتردد
✔ کاهش استهلاک اپراتور
✔ نصب آسان روی اکثر درب‌ها

کاربرد

• برج‌ها

• بیمارستان‌ها

• مراکز خرید

• ساختمان‌های اداری

3. فتوسل مولتی‌اسپات (Multi Spot Sensor)

فتوسل چندنقطه‌ای بین فتوسل نقطه‌ای و خطی قرار می‌گیرد.

مشخصات

• دارای چند شعاع نوری

• قیمت مناسب‌تر از فتوسل خطی

• دقت بهتر نسبت به فتوسل نقطه‌ای

• مناسب برای ساختمان‌های با تردد متوسط

مزایا

✔ صرفه اقتصادی
✔ حساسیت قابل قبول
✔ نصب آسان

4. فتوسل پرده‌ای سه‌بعدی (3D Elevator Sensor)

جدیدترین و پیشرفته‌ترین نسل فتوسل آسانسور.

مشخصات

• پوشش سه‌بعدی کامل جلوی درب

• تشخیص حرکت قبل از رسیدن مسافر به ورودی

• استفاده از تکنولوژی پردازش تصویر و مادون‌قرمز پیشرفته

• افزایش چشمگیر ایمنی

کاربرد

• بیمارستان‌ها

• هتل‌ها

• آسانسورهای VIP

• مراکز پرتردد با نیاز امنیتی بالا

مزایا

✔ جلوگیری از بسته شدن درب حتی قبل از ورود کامل فرد
✔ مناسب افراد آسیب‌پذیر مثل سالمندان و کودکان
✔ بیشترین میزان ایمنی

ساختار و اجزای فتوسل آسانسور

هر فتوسل معمولاً شامل اجزای زیر است:

• Master / TX (فرستنده)

• Slave / RX (گیرنده)

• کابل‌های ارتباطی

• سنسورهای نوری ردیف‌شده

• پایه‌ها یا پروفیل آلومینیومی نصب

• چراغ نشانگر وضعیت (LED)

مزایای استفاده از فتوسل استاندارد

استفاده از یک فتوسل باکیفیت، مزایای زیر را به همراه دارد:

✔ جلوگیری از تصادف درب با مسافر
✔ کاهش هزینه‌های تعمیرات درب
✔ افزایش عمر موتور درب و لولاها
✔ سرعت‌بخشیدن به فرآیند باز و بسته شدن
✔ بالا بردن استاندارد ایمنی ساختمان
✔ جلوگیری از گیرکردن اشیای کوچک

نکات مهم در انتخاب و خرید فتوسل آسانسور

برای خرید یک فتوسل مناسب باید به موارد زیر توجه کنید:

1. تعداد شعاع نوری

هرچه تعداد شعاع‌ها بیشتر باشد، ایمنی و دقت بیشتر است.

2. نوع تکنولوژی

فتوسل‌های سه‌بعدی پیشرفته‌ترند اما قیمت بالاتری دارند.

3. طول پروفیل

فتوسل‌ها معمولاً در اندازه‌های زیر تولید می‌شوند:

• 90 سانتی‌متر

• 180 سانتی‌متر

• 200 سانتی‌متر

4. مقاومت در برابر گردوغبار و ضربه (IP)

فتوسل‌های دارای IP بالاتر، طول عمر بیشتری دارند.

5. پشتیبانی از برند اپراتور درب

فتوسل باید با سیستم درب آسانسور شما سازگار باشد.

بهترین برندهای فتوسل آسانسور در بازار ایران

در حال حاضر برندهای زیر بیشترین تقاضا و رضایت را دارند:

• TLB

• Sama (سما)

• Fotek (فوتک)

• تابا

• Mitsubishi

• Digi Door

این برندها دارای کیفیت ساخت بالا و خدمات پس از فروش مناسب هستند.

قیمت فتوسل آسانسور

قیمت فتوسل بر اساس موارد زیر تعیین می‌شود:

• نوع فتوسل (نقطه‌ای، خطی، سه‌بعدی)

• تعداد شعاع نوری

• برند و کشور سازنده

• طول پروفیل

• امکانات جانبی

به‌طور تقریبی:

• فتوسل نقطه‌ای → ارزان‌ترین

• فتوسل خطی → قیمت متوسط

• فتوسل سه‌بعدی → گران‌ترین

جمع‌بندی

فتوسل آسانسور یکی از ضروری‌ ترین تجهیزات ایمنی در آسانسور هاست که از بروز حوادث جلوگیری می‌کند. با توجه به نوع ساختمان، میزان تردد و بودجه، می‌توانید از بین انواع فتوسل نقطه‌ای، خطی، مولتی‌ اسپات و سه‌ بعدی، بهترین انتخاب را داشته باشید. فتوسل خطی برای اکثر ساختمان‌ ها بهترین گزینه است، اما اگر امنیت بسیار بالا مدنظر باشد، فتوسل سه‌ بعدی بهترین انتخاب خواهد بود.